ARTYKUŁY
2026-10-21

Wzornictwo przemysłowe odgrywa istotną rolę w rozwoju produktów medycznych, łącząc technologię, ergonomię, funkcjonalność i potrzeby użytkowników. Pomaga przekształcać nowe rozwiązania technologiczne w gotowe do wdrożenia urządzenia, doskonalić istniejące produkty oraz opracowywać koncepcje w oparciu o wyniki badań naukowych.
Zakres jego zastosowania zależy od etapu rozwoju produktu, możliwości organizacji i decyzji projektowych, które pozostają do podjęcia. Wczesne zaangażowanie projektantów pozwala zweryfikować założenia użytkowe i konstrukcyjne, ograniczyć ryzyko kosztownych zmian oraz lepi przygotować produkt do produkcji.
Działająca technologia nie oznacza bowiem jeszcze gotowego produktu. Z kolei rozwój urządzenia obecnego od lat na rynku nie zawsze wymaga opracowania go od podstaw. Z artykułu dowiesz się, jaką rolę pełni wzornictwo w rozwoju produktów medycznych, jakie korzyści przynosi różnym organizacjom oraz na jakim etapie warto zaangażować projektantów.
Startupy medtech często rozpoczynają działalność od innowacyjnego rozwiązania technologicznego, którego podstawowe działanie zostało już potwierdzone. Kolejnym wyzwaniem jest przekształcenie go w urządzenie, które można wygodnie i bezpiecznie użytkować w określonych warunkach.
Wzornictwo pomaga określić, w jaki sposób technologia powinna zostać zintegrowana z fizyczną for produktu: jak urządzenie będzie obsługiwane, gdzie znajdą się poszczególne elementy i jakie wymagania ergonomiczne wpłyną na jego konstrukcję. Projektowanie obejmuje także analizę środowiska użytkowania, dobór materiałów i tworzyw oraz uwzględnienie ograniczeń związanych z przyszłą produkcją.
Przykładem jest Oniry, urządzenie rozwijane przez Oasis Diagnostics. W tym projekcie istotne było nie tylko opracowanie formy urządzenia, ale przede wszystkim uwzględnienie całego procesu jego użytkowania – od przygotowania do badania, przez obsługę przez personel medyczny, aż po możliwość przemieszczania urządzenia pomiędzy stanowiskami. Wzornictwo pozwoliło połączyć wymagania technologiczne z ergonomią i organizacją pracy, nadając rozwiązaniu spójną formę użytkową.
Badania i prototypowanie pozwalają w takich przedsięwzięciach sprawdzić założenia funkcjonalne, zanim startup zainwestuje w dalsze prace konstrukcyjne i przygotowanie produkcji. Dzięki temu rozwój produktu może przebiegać w oparciu o zweryfikowane potrzeby użytkowników, a nie wyłącznie możliwości technologii.

Produkty w tej kategorii często oferują podobne funkcje i parametry techniczne. Różnice istotne dla użytkowników mogą jednak dotyczyć sposobu regulacji, przemieszczania, obsługi czy komfortu pacjenta. Wzornictwo pozwala szukać przewagi właśnie w tych obszarach, bez konieczności dodawania nowych technologii. Istotną częścią procesu jest analiza sposobu korzystania z produktu, uwzględniająca zarówno potrzeby personelu medycznego, jak i pacjentów.
Przykładem może być tutaj łóżko pediatryczne, w którym wymagania funkcjonalne wyposażenia szpitalnego powinny zostać połączone z formą przyjazną dzieciom. W takich realizacjach kluczowe jest pogodzenia potrzeb personelu medycznego, odpowiedzialnego za codzienną obsługę łóżka, z potrzebami małych pacjentów, dla których pobyt w szpitalu może być stresującym doświadczeniem. Przyjazna forma produktu może stać się elementem budowania bardziej komfortowego otoczenia leczenia, bez rezygnacji z funkcjonalności wyposażenia medycznego
W takich projektach forma nie jest jedynie kwestią estetyki. Wpływa na sposób korzystania z produktu, jego odbiór przez pacjenta oraz doświadczenia związane z opieką medyczną. Producentowi daje natomiast możliwość wyróżnienia oferty czymś więcej niż parametrami technicznymi.

Dojrzałe firmy dysponują sprawdzonymi technologiami, zapleczem produkcyjnym i rozbudowaną ofert Ich wyzwaniem bywa nie tyle opracowanie nowej funkcji, ile udoskonalenie produktu lub dostosowanie go do zmieniających się potrzeb użytkowników i oczekiwań rynku.
Wzornictwo wspiera takie działania poprzez poprawę ergonomii, modernizację konstrukcji, optymalizację wybranych elementów oraz opracowanie kolejnych generacji produktów. W zależności od zakresu projektu może to oznaczać zarówno zmianę formy wizualnej, jak i modyfikację struktury produktu, zastosowany materiałów czy technologii produkcji.
Przykładem jest współpraca z Vermeiren przy projektowaniu skuterów mobilnych. W tej kategorii urządzeń szczególnego znaczenia nabiera nie tylko ergonomia i funkcjonalność, ale również sposób, w jaki produkt jest postrzegany przez użytkowników. Skuter mobilny może kojarzyć się przede wszystkim z ograniczoną sprawnością albo z samodzielnością, swobodą przemieszczania się i aktywnym stylem życia. Odpowiednio zaprojektowana forma wizualna pomaga zmieniać ten kontekst i budować bardziej pozytywne doświadczenie korzystania z urządzenia.
Rozwój produktu obejmuje więc nie tylko jego parametry techniczne, ale również emocjonalny i społeczny wymiar użytkowania. Dla dojrzałych producentów wzornictwo staje się narzędziem modernizacji portfolio, wzmacniania wizerunku marki i lepszego odpowiadania na zmieniające się oczekiwania rynku.

Zespoły naukowe dysponują specjalistyczną wiedzą technologiczną, ale nie zawsze mają wszystkie kompetencje potrzebne do opracowania ergonomii, konstrukcji i sposobu obsługi przyszłego urządzenia. Rolą wzornictwa jest wówczas przełożenie założeń badawczych na konkretną koncepcję produktu, którą można prototypować i weryfikować. Wymaga to często współpracy interdyscyplinarnej, łączącej wiedzę naukową z projektowaniem doświadczeń użytkownika, analizą ergonomii i możliwości technicznych.
Przykładem jest Mobile Medical Module, projekt realizowany z Uniwersytetem Jagiellońskim, dotyczący resuscytacji krążeniowo-oddechowej w warunkach mikrograwitacji. W odróżnieniu od standardowego środowiska medycznego brak grawitacji istotnie zmienia warunki prowadzenia działań ratunkowych. Konieczne było uwzględnienie sposobu stabilizacji pacjenta i ratowników, a także zapewnienia warunków umożliwiających wykonywanie ucisków klatki piersiowej.
Zadaniem projektowym było połączenie tych nietypowych wymagań w spójną koncepcję urządzenia, uwzględniającą zarówno ograniczenia środowiska, jak i przebieg czynności medycznych. W takich projektach wzornictwo pomaga przejść od założeń teoretycznych do rozwiązania o określonej strukturze, ergonomii i sposobie użytkowania. Opracowana koncepcja może następnie stanowić podstawę prototypowania, dalszych badań i rozwoju technologii.

Największy wpływ na rozwój produktu wzornictwo może mieć wtedy, gdy kluczowe decyzje dotyczące jego konstrukcji, ergonomii i sposobu użytkowania nie zostały jeszcze ostatecznie podjęte.
W opisanych przypadkach wzornictwo odpowiada na różne potrzeby: pomaga opracować sposób użytkowania nowej technologii, poprawić ergonomię, rozwinąć portfolio lub przygotować koncepcję naukową do dalszych prac.
Gdy architektura urządzenia, jego forma i sposób obsługi są już ustalone, możliwości wprowadzania zmian bywają ograniczone. Wcześniejsze zaangażowanie projektantów pozwala wykorzystać badania i prototypowanie do weryfikacji tych założeń, zanim zostaną poniesione większe nakłady na rozwój konstrukcji i przygotowan produkcji.
Nie oznacza to jednak, że wzornictwo ma zastosowanie wyłącznie na początku procesu. W dojrzałych produktach może wspierać redesign, poprawę ergonomii, ograniczenie liczby komponentów, optymalizację materiałową czy dostosowanie urządzeń do nowych potrzeb użytkowników.
Wzornictwo przemysłowe nie zastępuje badań klinicznych, prac inżynierskich ani procesów certyfikacyjnyc Pozwala jednak integrować perspektywę użytkownika, technologię i wymagania produkcyjne, wspierając rozwój rozwiązań lepiej dopasowanych do potrzeb rynku medycznego.
Dlatego przed rozpoczęciem współpracy warto ustalić nie tylko, jaki produkt chcemy zaprojektować, ale przede wszystkim – które decyzje dotyczące jego rozwoju wymagają jeszcze sprawdzenia.
Potrzebujesz dobrego projektu?
Skontaktuj się z nami.