ARTYKUŁY
2026-11-19

Co wzornictwo wnosi do projektowania sprzętu obronnego? Pomaga przełożyć wymagania techniczne i warunki pracy na decyzje o architekturze urządzenia, jego obsłudze i sposobie wytwarzania. Jeśli operator ma korzystać ze sprzętu w rękawicach, po ciemku i z ograniczoną swobodą ruchu, te warunki od początku wpływają na rozmieszczenie sterowania, punkty mocowania, geometrię obudowy i dobór materiałów.
W podejściu Soldier-Centered Design, które przenosi zasady projektowania skoncentrowanego na człowieku do środowiska wojskowego, punktem wyjścia jest przebieg zadania. Kto przenosi i konfiguruje urządzenie? Z jakim wyposażeniem musi ono współpracować? Co operator robi, gdy sprzęt sygnalizuje błąd? Odpowiedzi pomagają ustalić, które funkcje muszą być dostępne jedną ręką, gdzie potrzebna jest informacja zwrotna i ile miejsca trzeba zostawić na obsługę w pełnym wyposażeniu.
W projekcie nawigacji podwodnej dla Ariadna Tech opracowaliśmy wzornictwo trzech urządzeń do pracy w warunkach ograniczonej widoczności i sprawności manualnej. Moduł na łydce musiał pomieścić podzespoły, pewnie trzymać się skafandra i pozostawiać nurkowi swobodę ruchu. Z profesjonalnymi nurkami poznawaliśmy kontekst pracy, a na makietach 1:1 sprawdzaliśmy geometrię i mocowanie na osobach o różnych wymiarach ciała. Technologię nawigacji Ariadna Tech rozwija z myślą o zastosowaniach cywilnych i wojskowych, co czyni ten projekt przykładem podejścia dual-use. Zobacz projekt nawigacji podwodnej Ariadna Tech.

W urządzeniu pracującym na zewnątrz uszczelnienie obudowy, dostęp do podzespołów i odporność na uszkodzenia trzeba rozpatrywać łącznie. Przykładowo, jeśli urządzenie ma być serwisowane na miejscu, warto na prototypie sprawdzić, czy dostęp do wymiennego modułu wymaga rozebrania całej obudowy i czy po ponownym montażu można sprawnie przywrócić jej szczelność. Te decyzje wpływają także na liczbę części, montaż i koszt produkcji.
Podobny problem rozwiązywaliśmy w cywilnym projekcie miejskiej ładowarki EVe dla Elzab. Konstrukcja miała umożliwiać serwis na miejscu i pracę w zmiennych warunkach pogodowych, a modułowa architektura pozwoliła przewidzieć kilka sposobów montażu. Do projektów obronnych można przenieść zasadę wspólnego projektowania obudowy, montażu i dostępu serwisowego. Kryteria odporności i metody prób wynikają już z warunków pracy konkretnego wyrobu. Zobacz projekt miejskich ładowarek EVe.
Kiedy technologia otwiera nowy sposób wykonania zadania, zespół musi najpierw ustalić, jak użytkownik będzie pracował z urządzeniem. W projekcie Mobile Medical Module, rozwijanym z Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego, punktem wyjścia była resuscytacja w mikrograwitacji. Zmienione warunki pracy wymagały zaprojektowania zarówno podparcia ratownika i stabilizacji pacjenta, jak i mechanizmu wytwarzania nacisku. Z tego projektu można przenieść do obronności metodę pracy nad sprzętem medycznym w ograniczonej przestrzeni, zaczynając od czynności ratownika i dostępnych punktów podparcia. Zobacz projekt Mobile Medical Module.

Analizujemy zadania operatorów i personelu wsparcia, sprawdzamy zasięgi, dostęp do sterowania i współpracę z wyposażeniem. Wyniki przekładamy na wymagania, które można zweryfikować na makiecie lub prototypie. Badania użytkowe i ergonomiczne.
Opracowujemy układ funkcjonalny, ergonomię, formę i kierunek doboru materiałów oraz wykończeń. Makiety pozwalają ocenić gabaryty, sposób przenoszenia i obsługę jeszcze przed dopracowaniem konstrukcji. Wzornictwo nowego produktu.
Rozwijamy konstrukcję i mechanizmy z uwzględnieniem montażu, serwisu, kosztu jednostkowego i skali produkcji. Prototypy służą do weryfikacji założeń przed przygotowaniem dokumentacji wdrożeniowej. Projektowanie przemysłowe i inżynierskie.
Ergodesign HUB łączy siedem stref pracy, pracownie prototypowania i trzy biblioteki referencyjne. Projektanci wzornictwa, interfejsów i usług pracują tu wspólnie z inżynierami, dzięki czemu zmiana w sposobie obsługi może od razu zostać sprawdzona pod kątem konstrukcji, materiałów, produkcji i serwisu. Poznaj Ergodesign HUB.

W Strategy Lab wspólnie z producentem i ekspertami branżowymi definiujemy scenariusze użycia i porównujemy warianty architektury urządzenia. Biblioteka materiałowa pozwala zestawić próbki pod kątem chwytu, faktury i wykończenia oraz omówić z inżynierami, jak właściwości materiału wpłyną na masę, czyszczenie i sposób wykonania części.
W pracowniach powstają szybkie makiety gabarytowe, modeleergonomiczne w skali 1:1 i prototypy funkcjonalne. Makieta pozwala ocenićwidoczność ekranu i dostęp w rękawicach, a prototyp funkcjonalny umożliwiasprawdzenie pracy mechanizmu, kolejności montażu lub wymiany podzespołu.
W Research & Usability Lab badamy obsługę z udziałemużytkowników, obserwując m.in. czas wykonania zadań,pomyłki i pracę w wymuszonej pozycji. Plan testów może obejmować próby w AR/VRdo oceny widoczności i układu stanowiska, a na fizycznych prototypach próbywytrzymałościowe, cykle otwierania i zamykania, badania szczelności, drgań orazprzyspieszonego starzenia pod wpływem temperatury, wilgoci lub UV. Gdypotrzebna jest specjalistyczna aparatura, dobieramy partnera badawczego iuzgadniamy metodę oraz kryteria oceny.

System zarządzania jakością Ergodesign jest certyfikowany zgodnie z ISO 9001:2015, a zakres certyfikacji obejmuje m. in. projektowanie wzornicze i inżynierskie, prototypowanie, testowanie oraz praceB+R. Dla klienta oznacza to uporządkowany sposób pracy z wymaganiami,przeglądami projektu i dokumentowaniem wyników weryfikacji.

Rozwijasz urządzenie dla sektora obronnego? Opowiedznam, jakie zadanie ma wspierać, w jakich warunkach będzie pracować i na jakimetapie jest projekt. Wspólnie ustalimy, co warto zweryfikować przed kolejnądecyzją konstrukcyjną lub inwestycją w produkcję. Porozmawiajmy o projekcie.
Operator musi móc rozpoznać stan urządzenia i zdecydować,co zrobić dalej, także po kilku godzinach pracy. Wpływa na to pozycjaciała, rozmieszczenie elementów sterujących, sposób sygnalizowania stanu i to,czego operator nauczył się podczas szkolenia. Dlatego w Ergodesign projektujemyinterakcję jako część całego systemu pracy z urządzeniem, od przygotowania iobsługi po serwis.
Wymiary stanowiska oceniamy w kontekście zadania. Czyoperator w pełnym wyposażeniu dosięgnie elementu sterującego? Czy zobaczywskaźnik bez wychylania się? Czy przy wielokrotnym powtarzaniu tej samejczynności musi unosić bark albo utrzymywać nadgarstek w niewygodnym położeniu?Na komfort wpływają też odblaski, hałas, drgania i możliwość zmiany pozycji.Makieta stanowiska pozwala ocenić te zależności w zadaniu o realistycznymczasie trwania. Badaniaużytkowe i ergonomiczne.
Intuicyjność można sprawdzić w obserwacji. Czy operator odrazu rozumie, w jakim trybie działa urządzenie? Czy po wydaniu polecenia wie,że zostało przyjęte? Czy komunikat o błędzie wskazuje następny krok?Projektując interfejs, porządkujemy informacje według ich znaczenia dlazadania, dobieramy sposób potwierdzania operacji i sprawdzamy, które elementysterujące trzeba móc odróżnić dotykiem. W branży obronnej takie rozwiązania coraz częściej obejmują takżetechnologie cyfrowe wspierające analizę danych, cyberbezpieczeństwo lublogistykę, o ile spełniają wymagania regulacyjne i certyfikacyjne. Wtestach porównujemy czas wykonania zadania, liczbę pomyłek i zdolność powrotudo pracy po przerwaniu czynności. Projektowanieinterfejsów urządzeń i aplikacji.
W systemie ratownictwa AED dla HS Medical jednym zzadań projektowych było ułatwienie odnalezienia defibrylatora pod presją czasu.Pracowaliśmy nad produktem, sposobem działania systemu i widocznościąoznakowania. W urządzeniach obronnych podobna zasada dotyczy m.in. oznaczeń punktów dostępu lub interfejsówawaryjnych. Informacja musi być czytelna w miejscu, w którym użytkownikpodejmuje decyzję. Zobaczsystem ratownictwa AED.
Projektowanie usług pozwala prześledzić, co dzieje się zurządzeniem od przygotowania do pracy po jego ponowne udostępnienie po awarii.W każdym z tych etapów projekt sprzętu i organizacja pracy wpływają na siebie.
• Szkolenie. Scenariusze ćwiczeń odtwarzają najważniejsze zadania orazsytuacje, w których operator musi rozpoznać błąd i wznowić pracę. W trenażerach Radzik Rescue scenariusze szkoleniowe wyznaczyły układ pomieszczeń idobór wyposażenia, a modułowość pozwoliła różnicować ćwiczenia. Taka modułowaplatforma ma potencjał dual-use w szkoleniu cywilnych i wojskowych służbratowniczych. W każdym przypadku układ i wyposażenie powinny wynikać z zadańkonkretnego zespołu.
• Serwis. Projekt obejmuje drogę od zgłoszenia usterki przez diagnostykę idostęp do części po kontrolę po naprawie. Na tej podstawie można określić,które moduły powinny być wymienialne na miejscu i jakie informacje urządzeniepowinno udostępniać serwisantowi.
• Procesy operacyjne. Przygotowanie sprzętu, przekazanie go kolejnejzmianie i wycofanie z użytkowania wymagają jasnego podziału odpowiedzialności.Warto ustalić, jak operator potwierdza gotowość urządzenia i gdzie kolejnaosoba znajdzie informację o jego stanie. Wzornictwo nowych usług.
1. Wdrażanie nowych technologii do produktów i systemów. W projektach technology-to-market bez bezpośredniego benchmarku punktem wyjścia są zadania użytkowników i ograniczenia technologii. Na tej podstawie definiujemy proces użytkowy, architekturę urządzenia i podział funkcji między człowieka a system. Następnie rozwijamy mechanizmy, mocowania, sterowanie i obudowę oraz weryfikujemy je w prototypach. Kolejne próby pozwalają ustalić, jak urządzenie włącza się w istniejący przebieg pracy i jakie zmiany trzeba wprowadzić przed przygotowaniem dokumentacji dla producenta. Finalna z wymagań użytkowych, technicznych i biznesowych, z uwzględnieniem aspektów prawnychi etycznych przy projektowaniu sprzętu wojskowego, w tym docelowego kosztu,skali produkcji oraz doboru materiałów i technologii wytwarzania. Taką pracę od podstaw ilustruje nawigacja podwodna Ariadna Tech, rozwijana z myślą o zastosowaniach cywilnych i wojskowych. Zobacz case study Ariadna Tech. Rozwóji wdrożenie nowego produktu end-to-end.
W 2026 roku dostępne są fundusze na technologie dual-use, a fundusz bezpieczeństwa i obronności finansuje projekty obronne oraz rozwiązania o podwójnym zastosowaniu. Jego budżet to około 23 mld zł, z czego2,5 mld zł przeznaczono dla przedsiębiorców; przy dostępnej alokacji liczy się termin złożenia wniosku. Minimalna wartość projektu wynosi 10 mln zł, maksymalne wsparcie 300 mln zł, a pożyczka może pokryć do 100% kosztów kwalifikowalnych. Nabór dla przedsiębiorców rozpoczął się 6 lipca 2026 roku, a wnioski w części pożyczkowej są przyjmowane do wyczerpania alokacji.
2. Doskonalenie kolejnych generacji sprzętu. Punktem wyjścia są obserwacje pracy operatorów, dane z produkcji i zgłoszenia serwisowe. Można na ich podstawie uprościć sekwencję obsługi, poprawić dostęp do elementów sterujących, ograniczyć liczbę części lub skrócić montaż. W projekcie kolejnej generacji można też wykorzystać wspólne części w kilku wariantach sprzętu i zachować znaną operatorom logikę kluczowych czynności. Porównanie prototypu z obecną wersją pod względem kosztu wytworzenia, czasu obsługi, pomyłek i obciążenia operatora pokazuje, które zmiany warto wdrożyć. Prototypowanie i testowanie prototypów.

Potrzebujesz dobrego projektu?
Skontaktuj się z nami.